Protokół nie jest powtórzeniem umowy
Nie ma potrzeby przepisywania do niego danych stron i ceny. Ma odpowiadać na jedno pytanie: co dokładnie i w jakim stanie zostało wydane.
Protokół zdawczo-odbiorczy i zgłoszenie wady. Dokumenty, które rozstrzygają spór o to, w jakim stanie samochód wyjechał i co dzieje się, gdy klient wraca.
Wydanie samochodu wygląda na najprzyjemniejszy moment w całym procesie i dlatego bywa najgorzej udokumentowany. Klient jest zadowolony, wszyscy się spieszą, a papier ogranicza się do podpisu na fakturze.
Problem ujawnia się dopiero, gdy klient wraca. Wtedy okazuje się, że nikt nie zapisał stanu licznika w dniu wydania, liczby kluczy ani tego, czy koło zapasowe w ogóle było. Protokół zdawczo-odbiorczy zamyka tę lukę w pięć minut.
Pięć minut przy wydaniu samochodu, które oszczędza tygodnie korespondencji.
Protokół utrwala stan faktyczny w chwili przekazania pojazdu. Nie zastępuje umowy i nie przenosi własności – jego jedyną funkcją jest odpowiedź na pytanie „jak było w dniu wydania”.
Jest to jednocześnie moment, od którego zwykle przechodzi ryzyko przypadkowej utraty lub uszkodzenia samochodu. Jeśli umowa wiąże ten skutek z wydaniem pojazdu, protokół jest dowodem, że wydanie nastąpiło i kiedy dokładnie.
Największą wartość ma tam, gdzie pamięć zawodzi najszybciej: przy liczniku, kluczach, wyposażeniu i drobnych uszkodzeniach lakieru.
Nie ma potrzeby przepisywania do niego danych stron i ceny. Ma odpowiadać na jedno pytanie: co dokładnie i w jakim stanie zostało wydane.
W sporze o to, czy uszkodzenie istniało przed wydaniem, brak dokumentu działa na niekorzyść profesjonalisty. To komis jest stroną, od której oczekuje się prowadzenia dokumentacji.
Zapis bez daty zamienia drobną obietnicę w otwarte zobowiązanie, do którego klient wraca miesiącami.
Reklamacja samochodu z komisu rządzi się przepisami konsumenckimi, które zmieniły się w 2023 roku.
Gdy kupującym jest konsument, podstawą nie jest już rękojmia z Kodeksu cywilnego, tylko przepisy o braku zgodności towaru z umową z ustawy o prawach konsumenta. To zmiana z 1 stycznia 2023 roku i wiele komisów wciąż pracuje na starych wzorach.
Zgodnie z art. 43c ust. 1 tej ustawy przedsiębiorca odpowiada za brak zgodności towaru z umową istniejący w chwili dostarczenia i ujawniony w ciągu dwóch lat od tej chwili. Ustawa wprowadza przy tym domniemanie: brak zgodności ujawniony przed upływem dwóch lat uważa się za istniejący już w chwili dostarczenia. W praktyce oznacza to, że ciężar wykazania czegoś przeciwnego spoczywa na sprzedawcy.
Uprawnienia konsumenta mają ustaloną kolejność. Najpierw naprawa albo wymiana, a dopiero gdy te środki zawiodą lub sprzedawca ich nie zapewni – obniżenie ceny albo odstąpienie od umowy. Wyjątkiem jest sytuacja, w której brak zgodności jest istotny; wtedy konsument może od razu żądać obniżenia ceny lub odstąpić.
Przy zgłoszeniach konsumenckich brak odpowiedzi w terminie czternastu dni traktuje się jako uznanie żądania. To najtańszy sposób na przegranie sprawy, której nie trzeba było przegrywać.
To nie konsument musi udowodnić, że wada istniała w chwili wydania samochodu. To sprzedawca musi wykazać, że powstała później. Dokumentacja z dnia przyjęcia i wydania pojazdu jest jedynym praktycznym sposobem, by móc to zrobić.
Art. 43c ust. 2 ustawy o prawach konsumenta nie pozwala przedsiębiorcy powołać się na upływ terminu, jeżeli brak zgodności podstępnie zataił. Zamalowany ślad korozji albo cofnięty licznik sprawiają, że komis nie zasłoni się upływem dwóch lat. Roszczenia klienta przedawniają się wtedy na ogólnych zasadach Kodeksu cywilnego.
Do końca 2022 roku art. 568 § 1 Kodeksu cywilnego pozwalał ograniczyć odpowiedzialność za używaną rzecz sprzedaną konsumentowi do roku od wydania. Od 1 stycznia 2023 roku sprzedaż konsumencką reguluje ustawa o prawach konsumenta, która takiej możliwości nie daje: art. 43c ust. 1 przewiduje dwa lata także przy samochodzie używanym, a postanowienia mniej korzystne dla konsumenta niż ustawa są nieważne (art. 7). Zapis o rocznej odpowiedzialności we wzorze umowy z konsumentem nie działa i lepiej go usunąć. Swobodniej można ułożyć odpowiedzialność tylko w umowie z firmą, dla której zakup ma charakter zawodowy (art. 558 § 1 Kodeksu cywilnego).
Trzy dokumenty z tej i poprzednich stron tworzą jeden łańcuch dowodowy. Opis stanu z dnia przyjęcia pokazuje, co komis przyjął. Wykaz wad zaakceptowanych przy sprzedaży pokazuje, o czym klient wiedział. Protokół z dnia wydania pokazuje, w jakim stanie samochód wyjechał.
Jeżeli którykolwiek element tego łańcucha nie istnieje, domniemanie z ustawy o prawach konsumenta działa bez przeszkód i sprzedawca nie ma czym go podważyć.
Etap 1 – samochód wchodzi do komisu
Umowa komisowa i opis stanu technicznego. Dwa dokumenty, które decydują o tym, kto odpowiada za samochód, zanim pojawi się pierwszy kupujący.
Etap 2 – klient decyduje
Umowa rezerwacyjna i umowa sprzedaży. Tu rozstrzyga się, czy zaliczka wraca, oraz kto i w jakim terminie załatwia formalności po transakcji.
Etap 4 – po transakcji
Dwie sprawy budzą najwięcej nieporozumień: kiedy klient ma 14 dni na odstąpienie od umowy i co komis musi mu powiedzieć o jego danych.
Rozliczenie sprzedaży
Faktura w procedurze marży i rozliczenie z właścicielem samochodu. Dwa dokumenty, w których komis najczęściej myli się przy liczbach.
Zgodnie z art. 43c ust. 1 ustawy o prawach konsumenta przedsiębiorca odpowiada za brak zgodności towaru z umową istniejący w chwili dostarczenia i ujawniony w ciągu dwóch lat od tej chwili. Brak zgodności ujawniony w tym okresie objęty jest domniemaniem, że istniał już w chwili wydania pojazdu.
Co do zasady najpierw przysługuje naprawa albo wymiana, a obniżenie ceny lub odstąpienie od umowy dopiero wtedy, gdy te środki zawiodą. Jeżeli jednak brak zgodności jest istotny, konsument może żądać obniżenia ceny albo odstąpić od umowy bez wcześniejszego korzystania z prawa do naprawy lub wymiany.
Brak odpowiedzi na zgłoszenie konsumenta w terminie czternastu dni traktowany jest jako uznanie żądania. Dlatego warto potwierdzać przyjęcie zgłoszenia z datą i pilnować tego terminu niezależnie od tego, czy reklamacja wydaje się zasadna.
Nie ma przepisu, który by go nakazywał. Jest natomiast podstawowym dowodem stanu pojazdu w chwili wydania, a przy sporze z konsumentem ciężar wykazania, że wada powstała po wydaniu samochodu, spoczywa na sprzedawcy. Brak protokołu obciąża więc w praktyce komis.
Zgłoś komis do testów. Każde zgłoszenie sprawdzamy ręcznie, a po zatwierdzeniu przez 7 dni pracujesz na własnych samochodach, bez podawania karty.